Het telefoongebruik in het verkeer stijgt voor het eerst in jaren niet verder, maar dat is nauwelijks geruststellend nieuws. Uit de Interpolis Barometer 2025 blijkt namelijk dat nog altijd driekwart van de volwassen Nederlanders de telefoon weleens gebruikt tijdens deelname aan het verkeer. Opvallend is vooral dat veel mensen hun eigen gedrag niet als probleem zien, terwijl afleiding volgens Interpolis bij 38 procent van de bijna-ongevallen een rol speelt.
Voor automobilisten is dat extra relevant. Een telefoon in de hand vergroot niet alleen de kans op een ongeluk, maar kan ook leiden tot gevaarlijke situaties bij plotseling remmen, langzaam rijdend verkeer, filevorming of pech op een onhandige plek. Juist op momenten waarop volledige aandacht nodig is, blijkt de smartphone voor veel weggebruikers nog steeds te verleidelijk.
Telefoon is onderweg meer dan een berichtje
Het probleem is breder dan even bellen of appen. Veel mensen gebruiken hun telefoon onderweg ook voor werk, navigatie, muziek, foto’s, video’s of zelfs online vergaderingen. Daardoor voelt telefoongebruik in het verkeer steeds normaler. De telefoon is voor veel mensen niet langer iets wat apart wordt gepakt, maar een vast onderdeel van de autorit.
Daar zit precies het risico. Wie tijdens het rijden met de telefoon bezig is, mist sneller wat er voor, naast of achter de auto gebeurt. Volgens Interpolis hebben automobilisten die hun telefoon gebruiken tijdens het rijden 1,8 keer meer kans op een bijna-ongeval of ongeval. Bij fietsers is dat risico nog groter en bij voetgangers zelfs 2,6 keer zo hoog.
“Alleen bij het stoplicht” klinkt veiliger dan het is
Veel automobilisten vinden hun eigen telefoongebruik acceptabel omdat ze de telefoon vooral pakken in de file of bij een verkeerslicht. Dat voelt minder gevaarlijk, omdat de auto op dat moment stilstaat. Toch ontstaat het probleem vaak precies op de overgang van stilstand naar rijden.
Wie nog met een scherm bezig is terwijl het verkeer weer optrekt, reageert later op remlichten, invoegend verkeer of onverwachte bewegingen. Zeker in druk verkeer kan één seconde afleiding genoeg zijn voor een kop-staartbotsing. Dat soort situaties leidt niet altijd tot zwaar letsel, maar wel vaak tot schade, vertraging en soms een beroep op hulp langs de weg.
Voor wie regelmatig onderweg is, is het daarom verstandig om vóór vertrek alles klaar te zetten. Denk aan navigatie, muziek, route, laad- of tankplanning en belangrijke gegevens voor noodgevallen. Wie pech krijgt, wil de telefoon natuurlijk kunnen gebruiken om hulp in te schakelen. Maar tijdens het rijden hoort diezelfde telefoon juist buiten handbereik te blijven.
Hoge boetes veranderen gedrag niet vanzelf
Rijden met een telefoon in de hand is verboden en kan automobilisten een forse boete opleveren. Toch lijkt de boete niet genoeg om het gedrag echt te veranderen. Volgens het onderzoek vindt een groot deel van de verkeersdeelnemers het eigen telefoongebruik prima zoals het nu is.
Dat maakt het probleem hardnekkig. Veel mensen vinden telefoongebruik van anderen gevaarlijk, maar schatten hun eigen gedrag positiever in. Ze denken dat ze snel genoeg reageren, dat ze het verkeer wel in de gaten houden of dat één kort berichtje geen verschil maakt. In werkelijkheid ontstaan gevaarlijke situaties juist vaak door kleine momenten van afleiding.
Praktische voorbereiding voorkomt onnodig risico
De telefoon is onderweg niet alleen een risico, maar ook een belangrijk hulpmiddel. Bij pech, schade of een onveilige situatie moet hulp snel bereikbaar zijn. Het gaat dus niet om de vraag of de telefoon mee mag, maar om de vraag wanneer die wordt gebruikt.
Een veilige aanpak begint vóór vertrek. Stel de navigatie vooraf in, zet meldingen op stil, leg de telefoon uit het zicht en spreek af dat direct reageren onderweg niet nodig is. Wie toch moet bellen of appen, kan beter stoppen op een veilige plek.
Voor automobilisten die veel in Nederland rijden, is het daarnaast verstandig om vooraf te controleren welke vorm van pechhulp in Nederland past bij hun situatie. Wie met de auto naar het buitenland gaat, kan ook kijken naar pechhulp in Europa. Dan is bij pech duidelijk wie er gebeld moet worden, zonder dat dit onderweg nog uitgezocht hoeft te worden.
Afleiding voorkomen blijft eigen verantwoordelijkheid
De nieuwste cijfers laten vooral zien dat telefoongebruik in het verkeer normaal is geworden. Dat maakt het niet minder gevaarlijk. Juist omdat veel mensen hun eigen gedrag acceptabel vinden, blijft bewustwording nodig.
Veilig rijden begint met aandacht. De smartphone kan wachten tot de auto stilstaat op een veilige plek. Bereikbaar zijn is handig, maar veilig aankomen blijft belangrijker.
Meer informatie
